Reklam

Browsing Category

OOP

Genel, OOP, PHP

OOP ile Server Bilgilerini Almak

Merhaba Arkadaşlar,

OOP ile server bilgilerinizi almak ve OOP’de basit şeyleri kavramak açısından sizlere ufak birşey yaptım yararlı olur mu olur denemeniz dileğiyle 🙂

OOP, PHP

Görünürlük (Encapsulation) – OOP

Merhaba Arkadaşlar,

Nesne yönelimli programlamanın sağladığı en önemli avantaj ise; gizleme yani erişim haklarıdır. Bir özelliğin veya metodun görünürlüğü, bildirim esnasında hemen önüne tanımlanır.

PHP ile kullanabileceğiniz 3 tür gizlilik türü vardır. Bunlar public, private ve protected. PHP4 ile uyumluluğun sağlanabilmesi için, eğer bir özellik veya yöntem için hiçbir görünürlük tanımı yapılmamışsa, public olarak tanımlanmış varsayılır.

public olarak belirlenmiş özellik ya da metotlara herkes, her yerden erişebilir.

private olarak belirlenmiş özellik ya da metotlara sadece sınıfın kendisi erişebilir.

protected olarak belirlenen özellik ya da metotlara ise; sınıf içinden ve bu sınıftan türetilen diğer sınıflardan erişilebilir. Aşağıda gizlilik erişim haklarını temsil eden kısmı dikkatlice okuyunuz.

public – Sınıfa Dışardan Erişim Var – Sınıf İçinden Erişim Var – Türemiş Sınıflardan Erişim Var
private – Sınıfa Dışardan Erişim Yok – Sınıf İçinden Erişim Var – Türemiş Sınıflardan Erişim Yok
protected – Sınıfa Dışardan Erişim Yok – Sınıf İçinden Erişim Var – Türemiş Sınıflardan Erişim Var

Aşağıdaki örneği incelediğinizde sınıfın dışından sadece public olarak belirtilen özellikler kullanılabilmektedir. Diğer kullanımların olduğu satırlar için PHP yorumlayıcısının hata mesajı oluşturulduğunu fark edebilirsiniz.

Yukardaki örneği çalıştırdığımızda ise sadece ekrana Orhan yazacak ve soyad değişkeni için erişim izniniz olmadığı için Fatal Error (Ölümcül Hata) oluşturulacaktır. Ölümcül hata oluştuğundan dolayı betğin çalışması durdurulacaktır.

Benzer şekilde görünürlük anahtar sözcükleri özelliklerde olduğu gibi metotlarda da kullanılarak, hangi seviyede kullanım izni olduğu belirlenebilir.

OOP, PHP

Parametreli Kurucu Metotlar – OOP

Sınıf özelliklerine ilk değer verebiliyoruz. Ama öyle bir an gelir ki bu ilk değer yerine başka bir değeri alarak sınıfın başlatılmasını isteyebilirsiniz. Bu durumda kurucu metotlara bir takım parametreler vererek özelliklerin değerlerini değiştirebilirsiniz.

Yukarıdaki sınıf, iki adet ilk değerleri verilmiş özelliğe sahiptir. $ad isimli özelliğin değeri Orhan ve $soyad isimli özelliğin değeri ise Bahar olarak belirtilmiş. Kurucu fonksiyon ise bir adet parametre alıyor. Eğer bu parametre değeri boş geçilmemiş ise, sınıfa ait ad isimli özelliğin değeri değiştiriliyor.

 

Sınıfı örneklerken dikkat ederseniz OrhanBHR değerini de gönderdik. Böylece kurucu fonksiyon içinde bir özelliğin değeri değiştirilecek. Test etmek için ekranaYaz() metodu çalıştırıldığında, gerçekten de ekrana Orhan Bahar yerine OrhanBHR Bahar yazdığını göreceksiniz.

OOP, PHP

Kurucu ve Yıkıcı Metotlar – OOP

Bir sınıf örneklendiğinde ilk olarak çalışan metod kurucu (construct) metodlardır. Sınıf üzerinde hiçbir işlem yapmasanız dahi, örnek aldığınız anda metod otomatik olarak çalışır. Aynı şekilde sınıf ile olan bağlantınız sonlandığında ise, yıkıcı (destruct) metodu otomatik olarak çalışır. Kurucu ve yıkıcı metotların nasıl tanımlandığı öğrenmek ve bir sınıftan örnek alındığında otomatik olarak çalıştığını anlamak için aşağıdaki örneği inceleyin ve siz de çalıştırarak deneyin.

 

Yukarıdaki örnek sınıfı yazıp çalıştırıp örnekleme yaptığınızda kurucu fonksiyon çalışacaktır. Eğer bu sınıf üzerinde işlem gerçekleştirmiş olsaydık, bu işlemler gerçekleştirilecek ve PHP yorumlayıcısı artık sınıfın kullanılmadığını anladığında yıkıcı fonksiyonu çalıştıracaktı.

 

Kurucu metotlar; genellikle sınıf çağrıldığı esnada, sınıfa ait özellikler için ilk değerler yüklenir ve gerekli görülürse, bağzı metotlar tetiklenerek çalıştırılır. Yıkıcı metotlar ise, sınıf kullanımı sona erdiğinde özelliklerin silinmesi ve yine ihtiyaç halinde bazı metotların çalıştırılması için kullanılabilir.

OOP, PHP

Sınıf Çağırma (Örnekleme) – OOP

Bir sınıf çağırmak için new anahtar sözcüğü kullanılır. Aslında sınıfların bir çeşit veri türü olduğunu düşünürsek, çağırdığımız sınıf tipinde bir değişken tanımlıyoruz diyebiliriz.

 

Bir önceki örnekteki ilkSinif adıyla sınıf oluşturulmuştur. Bu sınıfı çağırmak için aşağıdaki komut kullanılır.

 

Yukarıda yer alan kodları sınıfın hemen altına yazarak tanımladığınız sınıftan bir örnek alabilirsiniz. Sınıftan örnek aldıktan sonra erişim izni olan özellik ve metotları kullanabiliriz. Erişim izinleri hakkında detaylı bilgiyi ileride öğreneceğiz. Sınıf özellikeri $isim olarak tanımlansa da bu özelliği dışarıdan kullanırken $nesne->$isim olarak değil, $nesne->isim olarak (dikka, dolar işareti yok) kullanmanız gerekmektedir.

Yukarıdaki örnekte değişkenin içinde tanımlanan isim özelliğine Orhan değeri yükleniyor ve ine değişken içinde iznimiz olan merhaba isimli metodu çalıştırıyoruz.

OOP, PHP

Sınıf Yapısı – OOP

Bir sınıf oluşturmak için öncelikle sınıf üyelerinin (özellik ve metotlar) birbiri ile ilişkili olmasına dikkat edilir. Sınıfın yapısı gereği, eğer birbirinden bağımsız özellik ve metotlar kullanırsanız, zaten sınıf yazmanın bir anlamı kalmaz. Merak etmeyin, daha yolun başındasınız. Her şeyi öğrenecek ve ne zaman sınıf tanımlamanız gerektiğini göreceksiniz. Aşağıda basit bir sınıfın yapısı yer almaktadır.

Yukarıdaki sınıf örneğinde, sınıf ilkSinif ismiyle oluşturulmuştur. Sınıf içinde birOzellik ismiyle değişken ve birDavranis ismiyle metod tanımlanmıştır.

 

Not : Yazılarımız Word Tabanında yazılıp WordPress’e aktarılmıştır, sorunlar yaşanabilir.

OOP, PHP

Temel Kavramlar – OOP

Nesneler, kendi içinde tanımlanan değişken ve fonksiyonlardan oluşur. Bir nesne içinde tanımlanan değişkene özellik, nesneye ait fonksiyonlara ise davranış veya metod adı verilir. Sınıfın üyesi olarak ifade edildiğinde ise özellik veya metod olabilir.

OOP, PHP

PHP Nesne Yönelimli Programla – Giriş (OOP)

Her zaman yenilik ve güncellemeler yapabilmek istiyorsak ve dışarıdan bunları kolayca ve hızlı bir şekilde anlaşılmasını istiyorsak OOP kullanarak bunları yapabiliriz.

 

Nedir Bu Nesne Yönelimli Programlama :

PHP web programlama dili, tüm modern dillerde olduğu gibi nesne yönelimli programlamayıda desteklemektedir. Geliştirilmek istenen yazılımı kısaltmak ve sistematik hale getirmek oldukça önemli ve çok sık kullanılan tekniktir.

 

PHP4 sürümünde nesne yönelimli programlamanın temelleri oluşturulduğundan eksikler çok fazlaydı ve PHP5 sürümüyle bütün eksikler gidirilerek OOP mimarisi yeniden oluşturuldu. PHP5 sürümünden itibaren görünürlük, sınıf soyutlama, final anahtar sözcüğü, sihirli yöntemler, nesne arayüzleri, nesne kopyalama ve tür dayatma gibi konular eklendi.

 

OOP Nedir ?

OOP, Object Oriented Programming kelimesinin baş harflerinden oluşan bir programlama tekniğidir. Türkçe karşılığı nesne yönelimli (eğilimli) programlama olarak ifade edilebilir.

 

OOP, birbiri ile alakalı ve sistematik olarak çalışabilecek kod parçalarını bir arada tutarak, yazılımın bir bütün olarak çalışmasını sağlar. OOP mimarisi geliştirilecek sistem parçaları ayrılarak, parçalar arasında ilişki kurmayı sağlar.